Gửi ông Vũ Hạnh

Tôi đã đọc bài viết “Đâu là tiêu chí của người xuất bản” của ông (Sài Gòn Giải phóng 22/4/2007) về việc nhà xuất bản Văn nghệ và Công ty văn hóa Phương Nam phối hợp xuất bản một số tác phẩm viết và in tại Sài Gòn trước 1975 của Lê Xuyên và Dương Nghiễm Mậu. Cuối bài ông có nhắc đến sự “giật mình” của nhiều người (trong đó có ông không?) khi đọc bài “Truyện ngắn Dương Nghiễm Mậu” của tôi (Thể thao & Văn hóa 13/4/2007). Tôi không có ý bình luận hay trao đổi gì với ông về bài viết đó. Nhưng nhân có nó tôi muốn kể lại chuyện này có lẽ ông đã biết rồi nhưng nghe lại để nhớ lại.


Cách đây gần mười lăm năm tôi nêu lên yêu cầu phải nghiên cứu bộ phận văn học miền Nam (Sài Gòn) giai đoạn 1954-1975 để hình dung một bức tranh văn học dân tộc đầy đủ của thế kỷ XX. Riêng về thơ tôi đã nêu lại nhóm Sáng Tạo và vai trò của Thanh Tâm Tuyền trong sự vận động đổi mới thơ Việt sau 1945. Đề xuất của tôi vấp phải những phản ứng quyết liệt gay gắt của một số người mà tựu trung lý lẽ của họ cũng như ông bây giờ: nhân thân tác giả là “ngụy” và nội dung tác phẩm là “phản động đồi trụy”. Ông Trần Mạnh Hảo đã có hơn một bài phê phán trực tiếp tôi về chuyện này và liên quan đến thơ Thanh Tâm Tuyền ông ấy đã cho tôi là “giật lá cờ máu trong tay thơ ca kháng chiến trao về phía bên kia”.


Thời gian cứ trôi thơ Thanh Tâm Tuyền (cũng như các tác phẩm văn học có giá trị khác của một nửa đất nước thời 1954-1975)) vẫn “âm thầm chảy” để đến năm 2006 khi nhà thơ này qua đời ở Mỹ thì tại Hà Nội tạp chí Thơ của Hội Nhà văn Việt Nam do chính ông Hữu Thỉnh chủ tịch Hội và là bí thư ban cán sự Đảng của Hội làm tổng biên tập đã in lại 4 bài thơ của Thanh Tâm Tuyền “để tưởng nhớ một tài năng có nhiều tâm huyết đóng góp cho quá trình hiện đại hóa thơ”. Điều này tôi đã viết trong ý kiến “Một đính chính cho Hoàng Ngọc-Tuấn”.


Liệu tôi và độc giả rộng rãi có phải chờ mười lăm năm nữa để lại được đọc những dòng như trên đây của báo Văn nghệ (thay cho tạp chí Thơ) viết về Dương Nghiễm Mậu hay không thưa ông Vũ Hạnh tác giả của “Bút máu” một truyện ngắn hay đăng công khai ở Sài Gòn trước 1975?


Trong khi đó tôi lại muốn mách ông biết: trong cuốn Từ điển văn học (bộ mới 2005) Dương Nghiễm Mậu đã được đưa vào với tư cách một tác gia tiêu biểu của văn học Việt Nam (tr. 358 - 360). Cuốn từ điển này đã được đánh giá cao thời gian qua. Ở bìa bốn của bốn tập truyện ngắn vừa in lại của Dương Nghiễm Mậu đều có trích các nhận định từ mục từ này. Vậy thưa ông Vũ Hạnh khi một nhà văn đã được đưa vào từ điển khẳng định từ điển đã được phát hành rộng rãi và được thừa nhận giá trị thì việc cục xuất bản cấp giấy phép và nhà xuất bản in sách của nhà văn đó có gì là sai trái là phạm luật? Ông có nhắc đến nhà văn Nguyễn Mộng Giác sống ở Mỹ và bộ tiểu thuyết Sông Côn mùa lũ viết về Nguyễn Huệ được in lại trong nước. Nhưng bây giờ nếu ông Nguyễn Mộng Giác xin phép cũng in lại trong nước bộ tiểu thuyết trường thiên khác của ông ấy là Mùa biển động viết về hiện thực cuộc chiến tại miền Nam trong thời gian 1963-1975 mà không được cấp phép thì ông nói sao thưa ông Vũ Hạnh?

 

24/4/2007

(talawas 25/4/2007)

 

Phụ lục 

Đâu là tiêu chí của người xuất bản?
SGGP:: Cập nhật ngày 22/04/2007 lúc 04:04'(GMT+7)

Khi đem in lại 4 quyển sách của ông Dương Nghiễm Mậu Giám đốc Công ty Phương Nam cho rằng điều đó “đáp ứng tiêu chí của người xuất bản” vì trải qua những thăng trầm đổi thay các sách này vẫn giá trị và vẫn bán được.

Những tác phẩm này giá trị ra sao đa số bạn đọc sống ở miền Nam trong thời chống Mỹ đều đã biết rõ. Bởi lẽ những quyển sách này không chỉ là các sản phẩm văn hóa mà vốn là những vũ khí độc hại về mặt tinh thần.

Chúng ta đều biết phản động và đồi trụy là những đặc điểm nổi bật mà chế độ cũ vận dụng để làm tha hóa lớp trẻ hầu đưa đẩy họ vào sự chống phá cách mạng chống lại sự nghiệp giải phóng đất nước khỏi sự thống trị của bọn đế quốc xâm lược. Nếu nhiều quyển sách của Dương Nghiễm Mậu nổi bật là tính phản động thì sách Lê Xuyên là tính đồi trụy. Phải nhìn nhận rằng thời chế độ cũ không ai quan niệm sách của Lê Xuyên thuộc loại văn chương bởi sự dễ dãi về mặt bút pháp và sự tồi tệ về mặt nội dung.

Hơn ba mươi năm trôi qua những thứ sản phẩm gọi rằng văn hóa rất độc hại ấy đã được xếp xó cùng với bao khối bom mìn súng ống đủ loại từng gây chết chóc thương tật cho những con người yêu nước và tưởng rằng sự yên nghỉ ngàn thu của các sản phẩm như thế là chuyện lịch sử đã an bài rồi. Và các tác giả - là Dương Nghiễm Mậu Lê Xuyên - sống lại ở thành phố này vẫn được đối xử bình đẳng không hề gặp phải bất cứ sự quấy phiền nào. Những nỗi khổ đau và những sai lầm đã được xếp vào dĩ vãng được khuyên khép lại quên đi để cùng nhìn vào thực tại hướng về tương lai.

Gần đây trên vài tờ báo có đăng bài viết của nguyên Thủ tướng Võ Văn Kiệt nội dung như thế bởi sự cảm thông đoàn kết sớm đưa đất nước phát triển vươn xa. Theo tinh thần ấy có thể sẽ có sự xem xét lại khá nhiều sản phẩm văn hóa của chế độ cũ để được lựa chọn và được tái hiện với sự giới thiệu và sự đánh giá đúng mức. Thực ra từ sau giải phóng toàn bộ sách của ông Nguyễn Hiến Lê đều được in lại với khối lượng lớn dẫu tác giả chưa đến với cách mạng một ngày và nội dung của đa số sách Nguyễn Hiến Lê vốn là sách dịch chứa nhiều quan điểm tư sản.

Ngay cả tác giả hiện sống ở Mỹ như Nguyễn Mộng Giác vẫn có sách mới in tại quê nhà đó là Sông Côn mùa lũ do chính Trung tâm Quốc học ở thành phố này kết hợp với Nhà xuất bản Văn học Trung ương ấn hành cách đây độ chừng mười năm. Như thế để khẳng định rằng chúng ta không hề có thành kiến nào đối với văn học thời cũ hay là văn học nước ngoài của các Việt kiều mà điều chúng ta bận tâm là những sản phẩm văn hóa văn học như thế đem lại được lợi ích gì cho xã hội này.

Vì những lẽ đó rất nhiều bức xúc phẫn nộ của các bạn đọc khi thấy Công ty Phương Nam ấn hành sách của ông Dương Nghiễm Mậu. Các bạn đọc này gồm nhiều thành phần: vị tướng đã từng xông pha trên các chiến trường chống Mỹ nhà giáo dạy văn một cựu sĩ quan quân đội nhà thơ nhà báo... Đem những vũ khí độc hại ra sơn phết lại rêu rao bày bán là một xúc phạm nặng nề đối với danh dự đất nước.

Vì sao phải “Góp phần khơi thông một dòng văn học vẫn âm thầm chảy”? Ai cấm đoán? Dòng văn học nào mà vẫn âm thầm chảy? Và chảy âm thầm thật sao? Phải chăng vẫn có một luồng sách cũ phản động đồi trụy in lậu được chuyển đến cho bạn đọc hàng ngày?

Và rất nhiều người đã thực sự giật mình khi đọc những dòng sau đây của Phạm Xuân Nguyên trên tờ Thể thao và Văn hóa (ngày 13-4-2007): “Đọc Dương Nghiễm Mậu là đọc những day dứt lựa chọn của người trí thức người sĩ phu trước một hiện tại lịch sử: hành động hay không hành động hành động vì cái gì hành động theo hướng nào...”.

Ông Dương Nghiễm Mậu hành động vì cái gì hành động theo hướng nào thì chúng ta đã rõ ngoại trừ ông Phạm Xuân Nguyên và những người chủ trương đưa sách của ông Dương Nghiễm Mậu đến với đông đảo bạn đọc.

 

 Nhà văn VŨ HẠNH

  

Nguyễn Tấn Huy

Cho con hỏi cha đẻ của nhà văn Vũ Hạnh tên gì vậy

Con có người ông mất tích khá lâu rồi không biết tin gì về người ông này cả. Sau đó có người chứng thực ông con có tên là Nguyễn Hoành. Và có bút danh là vũ Hạnh từng viết cho báo quân đội nên con hỏi cha đẻ của nhà văn vũ hạnh để sát thực có phải là người ông mất tích của con không. Cha của người ông con tên là Nguyễn Thiệu Ngũ Mẹ là Ngô thị Miên. 

Khách thăm

- Ơ hơ "bác" VŨ đó ơ ?
rửa tay "Bút máu" sao giờ vầy a?

- kaka... gà nổi máu gà
"lương tâm cắn rứt" a ha... dạy đời!
Thưa Ông "độc giả" lớn rồi (!)
"Quan trên" thì đã có người chủ trương
Có đâu "bác" dạy mới... khôn ! kakaka...

xungu

Cám ơn sự chia sẻ

Đọc những dòng viết chia sẻ động viên cổ vũ của anh em bạn bè tôi rất vui mừng cảm động. Cái ông Bút Máu giờ lại sa vào những điều ông ta đã từng phê phán chiến đấu. Nhưng văn chương là văn chương thì còn lại mãi với con người và cuộc đời.

Trung Ngôn

Nghe nói thằng cha Vũ Hạnh ni là dân Quảng Nôm. Dân Quảng Nôm nổi tiếng bị chết chém ngang lưng (trảm yêu). Làm chi có ai như thằng cha Vũ Hạnh này chuyên ăn theo nói leo. Nhục nhã hèn hạ quá. Đúng là tới già còn hèn. Gã Đầu Bạc mà đi cãi với cha này là hạ thấp mình đó. Thôi! kệ cha nó! Chó sủa cứ sủa lạc đà đi cứu đi...

taongu

Đụng vào "Bút Máu"

Đụng vào Bút Máu Nguyên ơi
Mào gà làm mực một thời liệt oanh
32 năm chẳng thấy văn
Đầu gà ông cứ "cầm nhầm" ông xơi
"Gà" con "gà" bạn kiếm lời
Bây giờ ông lại "gà" nơi cửa Đình
Ngày xưa ông nói mà kinh
Ngày nay ông nói chỉ mình ông tin
Bạc đầu như phạm Xuân Nguyên
Đụng vào "Bút Máu" chẳng phiền lụy chi
Văn chương Bút Mực sá gì!

Lê Văn Tám - Sài Gòn

Gởi ông đầu bạc

Thưa ông
Từ xưa đến nay Tám tôi đọc văn ông lời ông ý ông rất cảm kích (thích). Mong ông giữ mãi cái "tiết tháo" ấy. Nhân ông nói về ông Vờ Hát xin kể ông nghe một câu chuyện.
Chuyện kể rằng cách đây đã lâu ngài Vờ Hát đi dự ĐH văn nghệ tỉnh Bình Thuận. Nghe nói có một lão nông tri điền rất thích ngài ngài sướng quá nhờ anh em dắt đến thăm lão. Gặp lão tay bắt mặt mừng ngài hỏi lão đã đọc tác phẩm nào của ngài. Lão nông rung đùi khề khà nói lão đã đọc "CON CHÓ HÀO HỨNG" và "BÚT MÀU" của Nhà Văn Vờ Hát. Ngài biết tổ trác rồi bèn tìm cách đánh bài chuồn ngay lập tức. Chuyện này nghe đâu cũng đã đăng báo Công an rồi.
Còn một chuyện nữa do Thanh Thảo viết trên báo Thanh Niên như sau:
….Một buổi tối anh Hoàng Liên - một cây bút sắc sảo của "đội ngũ tuyên truyền binh vận" chúng tôi - xuất thân từ một ký giả Sài Gòn - mời mấy anh em chúng tôi đến nhà anh uống rượu mừng sum họp. Tôi nhớ nhà anh Hai Hoàng ở một con hẻm thuộc khu Nguyễn Thông - Hòa Hưng gì đó nhà cũng khiêm nhường thôi. Anh Hoàng Liên là người Quảng Nam trước khi vào chiến khu hình như khá thân với nhà văn Vũ Hạnh. Dĩ nhiên anh cũng là đồng hương của Bùi Giáng thi sĩ nhưng tiệc rượu hôm đó thì chỉ Vũ Hạnh nhà láng giềng lại là "dân công tác thành" - tức "VC nằm vùng" là được mời. Thủ trưởng của chúng tôi hôm ấy cũng có mặt và tỏ ra hứng khởi. Thì lúc ấy ai mà chẳng hứng khởi: chiến tranh đã chấm dứt gia đình sum họp "Miền Nam nhận họ" cơ mà! Chúng tôi và nhà văn Vũ Hạnh vừa uống rượu vừa nói với nhau nhiều chuyện một cách từ tốn và giữ lễ. Anh Vũ Hạnh thì tôi đã biết tiếng và đã đọc nhiều trước đó biết cả anh là "Việt Cộng nằm vùng" do đọc báo Sài Gòn. Có lẽ do mới giải phóng người ở rừng và người ở thành lần đầu gặp nhau hay sao đó mà anh Vũ Hạnh có vẻ dè dặt. Chúng tôi thì vô tư cứ uống và nói to vui vẻ thoải mái. Bỗng cửa nhà anh Hai Hoàng mở toang và một vị khách bất ngờ xuất hiện. Một người râu tóc tung bay già thì không hẳn vì dáng đi còn phong độ lắm mà trẻ thì không phải do có rất nhiều... râu (!). Anh Vũ Hạnh nhỏ nhẹ giới thiệu: "Anh Bùi Giáng nhà thơ". Tôi nhớ hình như lúc ấy Bùi tiên sinh đang quẩy trên vai cái gì đó trông nửa như Bồ Đề Đạt Ma nửa như... bác hành khất. Bùi tiên sinh không đợi mời ông ngồi luôn xuống sàn nhà cùng chúng tôi và... đọc thơ. Không phải thơ ông tôi nhớ mà hình như là thơ Huy Cận. Đọc thơ và nói huyên thuyên rất vui chẳng giữ ý hay để ý đến bất cứ thứ gì. Anh Vũ Hạnh có vẻ hơi ngại nhất là khi có mặt vị thủ trưởng của chúng tôi. Nhưng Bùi Giáng thì chẳng ngại ngần. Ông cũng nâng ly uống một chút rượu cho vui và nhắm với món... nói. Thấy trong chiếu rượu chỉ có tôi là còn trẻ và tôi tỏ ra phấn khởi khi gặp ông Bùi tiên sinh quay sang bắt chuyện với tôi. Ông nói như Hoàng Liên đây thì ông tin là VC vì nhà Hoàng Liên nghèo. Còn Vũ Hạnh ông không tin vì Vũ Hạnh có nhà ba hay bốn lầu gì đó! Anh Hoàng Liên phải thanh minh cho khách là nhà văn Vũ Hạnh có được ngôi nhà này do nuôi chim cút chứ không phải làm áp-phe hay bóc lột ai. Bùi Giáng cười khà khà và chuyển sang... đố thơ…
Kính
LÊ VĂN TÁM