Kỹ thuật hiện đại và tính dân tộc (Cao Hành Kiện)

By phạm xuân nguyên

1. Hình thức dân tộc trong văn học Trung Quốc thường nghĩa là gì? Đối với thơ điều này tương đối rõ ràng: nó trước hết nghĩa là mô thức giọng điệu và mô hình nhịp điệu của thơ cổ điển và hình thức các bài ca dao. Hình thức dân tộc trong thơ gắn với hai truyền thống thơ khác nhau. Còn truyện Trung Quốc nói cho thật chặt chẽ chúng ta chỉ có một truyền thống là kiểu truyện “chương hồi” mà hiện nay chỉ rất ít nhà tiểu thuyết còn dùng. Hình thức truyện mà đa số các nhà văn Trung Quốc dùng từ hồi Phong trào Ngũ Tứ (1919) là tiếp thu từ truyền thống truyện phương Tây thế kỷ 18 và 19.

More...

Sách của sách. Bình luận về một phát minh (Alexandre Genis)

By phạm xuân nguyên

Gần đây giới văn học Việt Nam nói nhiều đến văn chương mạng. Văn chương tồn tại dưới dạng sách liệu sẽ có ngày biến mất? Bài viết này của một nhà nghiên cứu nước ngoài có những thông tin và kiến giải đáng cho ta cùng suy nghĩ. Tôi dịch bài này đã khá lâu nay đưa lên mạng cho những ai quan tâm tham khảo và xác định cho mình một thái độ đối với văn chương trong cách thức tồn tại mới phi truyền thống - văn chương mạng.

More...

Chuyện gì cũng có nguồn cơn (Dan Ross - Canada)

By phạm xuân nguyên

Một truyện ngắn nội dung tưởng là hình sự nhưng lại có cái kết bất ngờ cảm động đầy tính người.

More...

Quỷ Mephistophen là ai? (V. Bakhnov)

By phạm xuân nguyên

Mời mọi người đọc một truyện khoa học giả tưởng viết dựa theo một truyền thuyết cổ xưa của châu Âu. Viết được như thế này kể cũng khéo.

More...

Nỗi sợ tính công khai (Evgeni Evtushenko)

By phạm xuân nguyên

Trong bài viết "Như một lý do" tôi có nhắc đến bài thơ Nỗi sợ tính oông khai của Evgeni Evtushenko. Tôi xin chuyển bài thơ đó đến mọi người để... thêm một lý do!

More...

Về nhà trước buổi sáng (Lynda Van Devanter)

By phạm xuân nguyên

Lời giới thiệu.  Ngày 8 tháng 6 năm 1969 một nữ y tá Mỹ trẻ trung yêu nước vừa xong khóa đào tạo cơ bản đã bị đưa sang Việt Nam để làm nghĩa vụ trong một năm với cấp bậc thiếu úy. Cô gái đó có tên là Lynda Van Devanter. Làm việc tại một bệnh viện dã chiến ở tỉnh Pleiku sát biên giới Campuchia Lynda Van Devanter đã bị quẳng vào một thế giới ác mộng của cuộc chiến khốc liệt và những trận pháo kích bằng cối hàng đêm của máu me và những bao đựng xác của sự dũng cảm bất chợt và nỗi cô đơn khủng khiếp của cái nóng oi bức ngột ngạt và sự kiệt sức rã rời. Điều tệ hại nhất là những bộ mặt hoang mang rũ rượi của các thanh niên Mỹ. Một năm sống như vậy đã tước mất của Lynda Van Devanter tuổi trẻ lòng yêu nước sự ngây thơ - và cả tương lai nữa.         

Chiến tranh kết thúc Lynda trở về nhà. Chẳng bao lâu chị hiểu ra rằng cơn ác mộng chỉ mới bắt đầu. Bạn bè và gia đình chị sống trong thanh bình không thể hiểu được và không muốn biết tất cả những gì chị đã trải qua ở Việt Nam thời chiến tranh. Suốt mười mấy năm liền chị một mình vật lộn với địa ngục của mình cho đến lúc nhận ra rằng còn vô số các cựu binh Việt Nam khác cũng như chị không bao giờ có thể quên được quá khứ… Và Lynda Van Devanter bắt đầu hành động: chị làm giám đốc tổ chức nữ cựu binh chiến tranh Việt Nam tư vấn cho các cựu binh khác đi nói chuyện thảo luận về chiến tranh khắp nước Mỹ viết bài đăng báo viết sách. Cuốn sách đầu tay của Lynda Van Devanter nhan đề Mọi điều chúng tôi đã trải (Evering We Had) có tiếng vang lớn thuộc hàng sách bán chạy. Tác phẩm Về nhà trước buổi sáng (Home Before Morning 1983) là cuốn sách thứ hai của chị (với sự cộng tác của Christophe Morgan). Báo Business Week đánh giá: “Câu chuyện của chị  đáng được coi trọng và đã đưa lại cái nhìn về một thế giới khác của nước Mỹ mà đến hiện giờ vẫn thường bị lờ đi”. Dưới đây xin trích giới thiệu với bạn đọc lời nói đầu và chương vĩ thanh của tác phẩm này. (ND).

More...

"Tôi là ai?"

By phạm xuân nguyên

(Ðọc hai tiểu thuyết nước ngoài: Sputnik Sweetheart của nhà văn Nhật Bản Haruki Murakami và Shanghai Baby của nhà văn nữ Trung Quốc Wei Hui)

More...

Đúng vậy tôi đã ăn thịt chó và rất thích (Michael Williams)

By phạm xuân nguyên

Trước hết xin cho tôi có lời thú tội hơi ghê ghê một chút. Bởi vì tôi đã làm một việc mà nhiều người có thể coi là kinh tởm. Bạn thấy đấy tôi đã ăn thịt chó. Không phải vì rủi ro bạn hiểu chứ cũng không phải vì tôi bị thuyên chuyển đến vùng bắc cực và buộc phải ăn loại chó Esskimo mà đây là ở trong một nhà hàng tôi đặt chỗ trước và thoải mái ăn hết cả ba món ngon nhất được họ dọn ra. Và tôi không thấy ngượng chút nào.

More...

Cuộc quyết đấu giữa Marx và Dostoevsky (Alberto Moravia)

By phạm xuân nguyên

Alberto Moravia (1907-1990) là nhà văn Italia nổi tiếng thế kỷ XX. Bài viết này của ông in lần đầu trên tạp chí Encounter (VII tháng 11/1956 trang 2-3) gây được tiếng vang rộng rãi được dịch ra hầu khắp các thứ tiếng châu Âu nhưng không được dịch ra tiếng Nga. Thời điểm xuất hiện bài báo là lúc qua bản Báo cáo mật của N. S. Khrushchev toàn thế giới biết được những tội ác của chủ nghĩa Stalin. Chính vì thế Moravia mới lựa chọn cách tiếp cận thẳng băng mang tính xã hội học đến kiệt tác của đại văn hào Nga. Điều quan trọng đối với nhà văn Italia ở đây là không một mục đích nào thậm chí có tốt đẹp cao cả đến đâu có thể biện hộ được cho những phương tiện thấp hèn. Bản dịch đầu tiên bài viết của A. Moravia ra tiếng Nga là của S. Belov đăng trên tạp chí Những vấn đề văn học (Voprosy Literatury) số 1/1990. Tôi dịch theo bản này. (Ngân Xuyên)

More...

Những biến tấu New York (Bắc Đảo)

By phạm xuân nguyên

Bắc Đảo sinh 1949 nhà văn Mỹ gốc Trung Quốc. Ông đã đi du lịch và giảng dạy khắp thế giới. Ông đã được nhận nhiều giải thưởng văn học và là viện sĩ danh dự của Viện hàn lâm nghệ thuật và văn chương Mỹ.   

More...