Sign up
« Trước | Sau»
Trường Sa hành (Tô Thùy Yên)
phamxuannguyen | 12 Sep, 2009, 12:23 | Phạm Xuân Nguyên thơ | (2209 Reads)



Tô Thùy Yên tên thật là Đinh Thành Tiên sinh năm 1938 tại Gò Vấp, Gia Định,  học qua Petrus Ký và Đại Học Văn Khoa Sài Gòn, cấp bậc Thiếu Tá trong quân đội Miền Nam trước 1975. Sau 1975 ông đã bị giam giữ cải tạo hơn mười năm. Hiện ông sống tại Houston (Mỹ).

Tô Thùy Yên, Mai Thảo, Thanh Tâm Tuyền, cùng với các họa sĩ Duy Thanh, Ngọc Dũng, là những người nòng cốt của nhóm Sáng Tạo. Một nhóm sáng tác đã từng được biết đến với phong trào khai sinh  "Thơ Tự Do" trên văn đàn Miền Nam vào thập niên 1960. Cả hai tập thơ Tuyển Tập Thơ Thùy Yên (1995) và Thắp Tạ (2004) đều được xuất bản ở Mỹ sau khi ông đến định cư ở quốc gia này vào năm 1993.

Bài thơ Trường Sa hành Tô Thùy Yên viết tháng 3/1974, chắc là sau một chuyến hành quân công vụ của ông ra vùng đảo này. Xin nhớ là, hai tháng trước thời điểm bài thơ ra đời, Trung Quốc đã cho quân đánh chiếm quần đảo Hoàng Sa (19/1/1974). Chính quyền Việt Nam Cộng Hòa khi đó đã điều quân đội ra đánh trả. Máu binh lính Việt Nam đã đổ xuống trên vùng biển vùng đảo của tổ quốc để quyết giữ trọn vẹn giang sơn bờ cõi Việt Nam. 

 


Toujours il y eut cette clameur

toujours il y eut cette fureur...

                                      Saint John Perse (Exil)


Trường Sa! Trường Sa! Đảo chếnh choáng!

Thăm thẳm sầu vây trắng bốn bề.

Lính thú mươi người lạ sóng nước,

Đêm nằm còn tưởng đảo trôi đi.


Mùa đông bắc, gió miên man thổi

Khiến cả lòng ta cũng rách tưa

Ta hỏi han, hề, Hiu Quạnh Lớn

Mà Hiu Quạnh Lớn vẫn làm ngơ.


Đảo hoang, vắng cả hồn ma quỷ,

Thảo mộc thời nguyên thủy lạ tên

Mỗi ngày mỗi đắp xanh rờn lạnh

Lên xác thân người mãi đứng yên.


Bốn trăm hải lý nhớ không tới

Ta khóc cười như tự bạo hành

Dập giận, vác khòm lưng nhẫn nhục,

Đường thân thế lỡ, cố đi nhanh.


Sóng thiên cổ khóc, biển tang chế.

Hữu hạn nào không tủi nhỏ nhoi?

Tiếc ta chẳng được bao nhiêu lệ

Nên tưởng trùng dương khóc trắng trời.


Mùa gió xoay chiều, gió khốc liệt,

Bãi Đông lở mất, bãi Tây bồi.

Đám cây bật gốc chờ tan xác

Có hối ra đời chẳng chọn nơi?


Trong làn nước vịnh xanh lơ mộng

Những cụm rong óng ả bập bềnh

Như những tầng buồn lay động mãi

Dưới hồn ta tịch mịch long lanh.


Mặt trời chiều rã rưng rưng biển

Vầng khói chim đen thảng thốt quần,

Kinh động đất trời như cháy đảo...

Ta nghe chừng phỏng khắp châu thân.


Ta ngồi bên đống lửa man rợ,

Hong tóc râu, chờ chín miếng mồi,

Nghe cây dừa ngất gió trùng điệp

Suốt kiếp đau dài nỗi tả tơi.


Chú em hãy hát, hát thật lớn

Những điệu vui, bất kể điệu nào

Cho ấm bữa cơm chiều viễn xứ

Cho mái đầu ta chớ cúi sâu.


Ai hét trong lòng ta mỗi lúc

Như người bị bức tử canh khuya

Xé toang từng mảng đời tê điếng

Mà gửi cùng mây, đỏ thảm thê.


Ta nói với từng tinh tú một

Hằng đêm tất cả chuyện trong lòng

Bãi lân tinh thức, âm u sáng

Ta thấy đầu ta cũng sáng trưng.


Đất liền, ta gọi, nghe ta không?

Đập hoảng Vô Biên, tín hiệu trùng.

Mở, mở giùm ta khoảng cách đặc.

Con chim động giấc gào cô đơn.


Ngày. Ngày trắng chói chang như giũa.

Ánh sáng vang lừng điệu múa điên.

Mái tóc sầu nung từng sợi đỏ

Kêu giòn như tiếng nứt hoa niên.


Ôi! Lũ cây gầy ven bãi sụp,

Rễ bung còn gượng cuộc tồn sinh,

Gắng tươi cho đến ngày trôi ngã

Hay đến ngày bờ tái tạo xanh.


San hô mọc tủa thêm cành nhánh

Những nỗi niềm kia cũng mãn khai

Thời gian kết đá mốc u tịch

Ta lấy làm bia tưởng niệm Người.


3. 1974


(Tạp chí Văn, Sài Gòn)
Trackback URL: http://www.vnweblogs.com/trackback.php?id=183478

[1] Gửi anh Phạm Xuân Nguyên

KÍNH CHÀO ANH PHẠM XUÂN NGUYÊN!
KÍNH CHÚC NHÀ PHÊ BÌNH VĂN HỌC PHẠM XUÂN NGUYÊN DỒI DÀO SỨC KHOẺ, MÃI MÃI GẮN BÓ VỚI CON ĐƯỜNG VĂN CHƯƠNG, TIẾP TỤC DÀY CÔNG NGHIÊN CỨU, SÁNG TẠO ĐỂ CÓ THÊM NHIỀU TÁC PHẨM NGHIÊN CỨU, PHÊ BÌNH VĂN HỌC CHO ĐẤT NƯỚC TRONG THỜI KỲ ĐỔI MỚI VÀ HỘI NHẬP.
MÁI TÓC DÙ CÓ SỚM BẠC MỘT CHÚT NHƯNG TÂM HỒN TRẺ TRUNG, TÌNH YÊU LUÔN LUÔN MẶN MÀ, THUỶ CHUNG SON SẮT BÊN MÌNH THÌ VẪN HƠN RẤT NHIỀU NHỮNG MÁI ĐẦU XANH MÀ TÂM HỒN GIÀ CỖI, XA CÁCH TÌNH YÊU...
TẠM BIỆT ANH!

[góp ý]| Viết bởi nguyenngocchien | 12 Sep 2009, 13:28

[2] Thư

Chúc sức khỏe NPBVH Phạm Xuân Nguyên, bình an & Hạnh phúc

&

[góp ý]| Viết bởi batinh | 12 Sep 2009, 23:57

[3] @ Ngọc Chiến

Cám ơn anh đã động viên, cổ vũ.

[góp ý]| Viết bởi pxn | 13 Sep 2009, 07:08

[4] @ batinh

Mấy tấm ảnh chụp ở nhà đồi của họa sĩ LTD trông lại thấy hay hay. Cám ơn họa sĩ ĐQT.

[góp ý]| Viết bởi pxn | 13 Sep 2009, 07:10

[5] Bạn văn

Tô Thùy Yên, Mai Thảo, Thanh Tâm Tuyền, cùng với các họa sĩ Duy Thanh, Ngọc Dũng, là những người nòng cốt của nhóm Sáng Tạo.
Cám ơn những thông tin giá trị của anh. Xem comment của họa sĩ Đinh Quanh Tỉnh, gặp ảnh kiến trúc sư Đoàn Đức Thành chụp cùng anh Nguyên và các bạn văn nghệ. Thật hạnh phúc khi quanh mình là bạn bè phải không anh!

[góp ý]| Viết bởi Minh Trí | 13 Sep 2009, 07:22

[6] @ Minh Trí

Đúng vậy, MT ạ, hạnh phúc khi quanh mình có bạn bè, anh em. Văn nghệ luôn cần tiếng gọi đàn của nhau, luôn cần có sự "đồng thanh tương ứng, đồng khí tương cầu". Chúc MT vui khỏe, sáng tạo nhiều.

[góp ý]| Viết bởi pxn | 13 Sep 2009, 11:14

[7] Phạm Xuân Nguyên

@ Anh Phạm Xuân Nguyên!

Lâu lắm, hôm nay mới ghé thăm anh PXN và được đọc lại bài "Trường sa hành". Năm 74, tôi còn là sinh viên ở Đà Lạt, có tham gia một cuộc biểu tình chống "Trung cộng" cướp Hoàng Sa. Chúng tôi lúc đó có biết bài thơ thơ này.
Cảm ơn anh Phạm Xuân Nguyên!

[góp ý]| Viết bởi ngodinhmien | 13 Sep 2009, 16:56

[8] @ ngodinhmien

Từ 1974 đến nay đã 35 năm, biển đảo của Việt Nam ta vẫn đang gầm sóng với những hạm tàu đến từ phương Bắc. Các anh đã đọc bài thơ này của TTY từ ngày đó. Đến hôm nay thơ đó vẫn còn đủ sức làm sôi dòng máu nóng dân ta. Cám ơn nhà thơ TTY. Cám ơn anh NĐM.

[góp ý]| Viết bởi pxn | 14 Sep 2009, 06:09

[9]

Rất cảm ơn Phạm Xuân Nguyên đã cho đăng lại bài thơ quá hay này. Càng đọc càng thương đất nước mình, người dân đất nước mình.
Hẹn gặp nhau ở Hà Nội một ngày gần đây!

[góp ý]| Viết bởi TRẦN KỲ TRUNG | 14 Sep 2009, 09:53

[10] @ Trần Kỳ Trung

"Càng đọc càng thương đất nước mình, người dân đất nước mình" - đúng vậy T. ạ. Hẹn gặp nhau.

[góp ý]| Viết bởi pxn | 14 Sep 2009, 15:45

[11] kính gởi anh:

anh Phạm Xuân Nguyên thân mến,tình cờ thấy anh hiện lên trang google nên mạo muội vô blog của anh Nhà lý luận phê bình tôi là Trương Nguyễn ngừoi đang sống với thơ ,mời anh ghé glog tôi thăm và góp ý giùm để tôi dược học hỏi thêm .xin gởi anh bài thơ nầy và đánh giá nha!

ĐIỆP KHÚC BUỒN

Tôi lớn lên
Trên cánh đồng đời đá sỏi
Đào bới mỗi ngày nhầm những rủi ro
Cành cây ngọn cỏ héo khô
Ươm mầm ước mơ gặp mùa giông bão
Cánh diều trôi xa tắp
Mang tuổi thơ đen màu khói đạn
Và trái tim đầy rẫy vết thương

Tôi nghĩ về quê hương
Dòng sông vắt ngang trí óc
Hàng tre bến đò mái đình xưa cũ
Cây bàng lồi thêm nỗi nhớ
Ký ức phong rêu mỗi bận quay về
Trang giấy mỏng đậm nét tái tê
Ngòi bút cong vuốt hoài chả thẳng
Cứ mòn dần đầy lên cay đắng
Lời cho em....
Đau đáu mệnh người

Tôi viết về tôi!
Giữa phố đông người
Kẻ hát rong gào trong cô độc
Văn chương rêu mốc
Cuộc sống quắt quay hư ảo loạn cuồng
Lời chân tình hóa luận điệu suông
Thành phố bịt tai nhắm mắt
Hởi người hành khất ...
Hát chi?
Điệp khúc buồn

[góp ý]| Viết bởi trương nguyễn | 18 Sep 2009, 17:51

[12]

Chao Nguyen!
Con nho ban cu o Vien khao co hoc ko ?
khi nao co dip qua My, moi ghe qua cho minh choi nhe.

[góp ý]| Viết bởi Tran Dat | 25 Sep 2009, 21:55

[13] @ Trần Đạt

Ô, Đạt bây giờ ở Mỹ à? Mình vẫn nhớ nhau chứ, thời hoạt động Đoàn ở Ủy ban KHXH. Có dịp qua Mỹ mình sẽ liên lạc để đến thăm Đạt và gia đình. Chúc sức khỏe và tốt đẹp nhé.

[góp ý]| Viết bởi pxn | 26 Sep 2009, 00:13

[14]

Gia dinh minh hien o Macon, Georgia, USA. Email: trandat58@yahoo.com.Co gi lien he nhe.
Minh van thuong xuyen theo doi cac bai viet, tin tuc cua Nguyen va ve Nguyen. Nhung moi day moi biet blog cua Nguyen qua blog cua bo Lap. Minh rat tu hao co mot nguoi ban cu nhu Nguyen day.

[góp ý]| Viết bởi Tran Dat | 26 Sep 2009, 20:54

[15] KÍNH THĂM ANH PX NGUYÊN.

Nguyễn Anh Tuấn chào nhà phê bình văn học PXN của viện văn học. Nay NAT mới xây nhà mới bên vnweblogs, nhà ngôi sao bị sập nữa rồi.Trên đất nước cha ông , đọc lại " Trường sa hành" của Tô Thùy Yên mà đau trường sa vừa xảy ra sự cố. Mong anh cũng đọc thơ NAT để khỏi xa nhau.Oke!

[góp ý]| Viết bởi giainhan.vnweblogs.com | 04 Oct 2009, 17:26

[16] Giờ mới biết!

Hơn sáu mươi lăm tuổi rồi nay mới biết trong Thơ Việt Nam có bài "Trường Sa hành" hay đến như thế! Tôi đọc cứ rưng rưng nước mắt vì quá xúc động.
Không biết trong Tuyển Thơ Việt thế kỷ 20 bài này nằm ở đâu?

[góp ý]| Viết bởi Từ Anh Tuấn | 11 Oct 2009, 22:25

[17] Trường Sa hành

Bài thơ đã và sẽ nằm mãi trong tâm khảm mỗi chúng ta, những người dân Việt yêu nước Việt từ đỉnh núi cao đến hòn đảo xa, anh ạ.

[góp ý]| Viết bởi pxn | 11 Oct 2009, 22:35

[18]

Những câu như: Mái tóc sầu nung từng sợi đỏ/ kêu giòn như tiếng nứt hoa niên...
hay:
Bãi lân tinh thức âm u sáng
Ta thấy đầu ta cũng sáng trưng
và:
gắng tươi cho đến ngày trôi ngã
hay đến ngày bờ tái tạo xanh
vv...

Rất tuyệt cú và xứng đáng là điển chương của thơ Việt, anh PXN ạ. Rất mong 1 ngày bài thơ " Trường sa hành" của Tô Thùy Yên sẽ được giảng dạy trong các giáo khoa văn học việt phổ thông, anh nhỉ. Nhà cầm quyền vn nếu có đầu thì nên biết nghĩ đến vì giá trị văn học và văn hóa Việt hơn là chỉ biết khư khư các giá trị mơ hồ mà ích kỉ khác.

[góp ý]| Viết bởi giainhan | 09 Dec 2009, 10:00

[19]

Ta lấy làm bia tưởng niệm Người.

Là máu thịt, là thân thể của Mẹ Việt Nam. Thật bái phục tiền bối Đinh Thành Tiên.

[góp ý]| Viết bởi qx | 14 Jan 2010, 13:08

Thêm góp ý
(http://tenban.vnweblogs.com)
 authimage (Hãy nhập dãy số này vào ô bên cạnh)